Blog Archives

උල්කාෂ්මයක් සරළව හඳුනාගන්නේ කෙසේද ?


පසුගිය මාස කිහිපය පුරාවටම ලංකාවේ විවිධ පලාත්වලින් උල්කාෂ්ම පතනය වීම් වාර්තා වුනා… මේ හැම වාර්තාවක් ගැනම පුවත්පත් සහ වෙබ් අඩවි පුරා විවිධාකාර ලිපි ලියැවී තිබුණත්, සාමාන්‍ය කෙනෙකුට විද්‍යාගාර පර්යේෂණයකින් තොරව උල්කාෂ්මයක් හඳුනා ගන්නේ කෙසේද යන දැනුම ලබා දීමට කිසිවකු උනන්දු වී තිබුණ බවක් වාර්තා වී නැහැ.. එසේ වාර්තාවක් තිබුණා නම් එය ඉතා අගය කළ යුතු ක්‍රියාවක් – සමහරවිට මට එය මඟහැරුණා විය හැකියි…

උල්කාෂ්මයක්

උල්කාෂ්මව බොහෝ දුරට පොළවේ ඇති සාමාන්‍ය ගල් වලට පෙනුමින් හැඩයෙන් සමාන වෙන නිසා සමහරුන් උල්කාෂ්ම වුවත් සාමාන්‍ය ගල් කැටයක් ලෙස සළකා කසළගොඩට දමන අවස්ථා වාර්තා වී තිබෙනවා. මේ උල්කාෂ්ම පෙනුම – හැඩය – අතින් පෘථිවියේ ඇති ගල්කැට වලට කිසියම් සාමානකමක් දැක්වූවත්, ඒවායේ ගුණ අතින් නම් කිසිසේත්ම සමාන වන්නේ නැහැ. මේ නිසා සරළ පරීක්‍ෂණ කිහිපයක් මගින් පෘථීවියේ ගල්කැට සහ උල්කාෂ්ම වෙන්කර හඳුනාගන්න පුළුවනි. උල්කාෂ්ම යනු අභ්‍යවකාශයේ සැරිසරන ඇස්ටරොයිඩ සහ වෙනත් වස්තූන්ගෙන් කැඩී එන කුඩා කොටස්. මේවා සිය ගමනේදී පෘථිවි ගුරුත්‍ව ක්‍ෂෙත්‍රයට හසුවීම නිසා පෘථිවියට ඇද වැටෙනවා. බොහොමයක් පෘථිවි වායුගෝලයට ඇතුළු වන විට සිදුවන ඝර්ෂණය හේතුවෙන් රත් වී පසුව ඔක්සිජන් හා ක්‍රියා කර ගිණිබෝල ලෙස පොළවට පතිත වනවා. මේවා ඉතාම අධික වේගයකින් පොළවට පතිත වන නිසා සමහර උල්කාෂ්ම පිපිරුම් ශබ්ධයක් (Sonic Boom ) පවා පිටකරනවා. සමහරු මෙය අකුණු සැරයක් බවට වරදවා වටහා ගන්නවා. සමහරක් වායුගෝලයේදීම දැවී අළු වනවා සමහරක් පොළවට පතිතවෙනවා. මේවා ලංකාවේ පමණක් නොවෙයි, සෑම විටම ලෝකය පුරාවටම පොළවට පතිත වෙනවා.

උල්කාෂ්ම වර්ගීකරණය (Meteorite Classification)

උල්කාෂ්ම ප්‍රධාන වර්ග තුනකි. පාෂාණමය (Stony) පාෂාණමය-යකඩ සහිත (Stony-Irons ) සහ යකඩමය (Irons) මේ අනුව උල්කාෂ්මවල යකඩ අඩංගු වන බව ඔබට පෙනෙනවා ඇති. මේ නිසාම 99% ක් පමණම උල්කාෂ්ම ප්‍රබල චුම්භකයන්ට ඇදී යාමේ හැකියාවක් පවතිනවා. නමුත් හීමටයිට් සහ මැග්නටයිට් නම් යකඩ බහුල පෘථිවි පාෂාණත් මේ ලක්‍ෂණයම පෙන්නුම් කරනවා… පහත දැක්වෙන්නේ පියවරෙන් පියවර උල්කාෂ්මයක් හඳුනා ගන්නා පිළිවෙලයි.

පෙනුම

අළුත පතිත වූ උල්කාෂ්මයක් සාමාන්‍යයෙන් දැවී අළු වුන ස්වභාවයක් සහිත මතුපිටක් උරුම කර ගන්නවා. මෙය සිදුවන්නේ ගිණිගැනීම නිසායි. මෙයට Fusion Crust කියා කියනු ලබනවා. මෙය කළු පැහැයේ සිට දුඹුරු පැහැය දක්වා විවිධ වර්ණයන් ගන්නවා. නමුත් පරණ වූ උල්කාෂ්මවල මේ ගතිය දකින්නට ලැබෙන්නේ නැහැ.

Fusion Crust

Fusion Crust

එය සාමාන්‍ය ගලක් බවට බොහෝ විට වරදවා හඳුනා ගන්න පුළුවනි. එය වෙන්කර හඳුනාගත හැකි එක් ක්‍රමයක් නම් එම පාෂාණය තරමක් දිළිසෙනසුළු පොලිෂ් වූ ගතියක් පෙන්වීමයි. එසේම ඒ උල්කාෂ්ම විවිධ හැඩයන් ගන්නවා. සමහර ඒවා ඇඟිලි වලින් එබූ මඩ ගුලියක් පිළිස්සූ කළෙක මෙන් කුඩා වලවල් පෙන්නුම් කරනවා  (Regmaglypts).

Regmaglypts

Regmaglypts

මේ අතරම කාබනික උල්කාෂ්ම (Carbonaceous Meteorites) නම් විරළ ( පතනය වන මුළු උල්කාෂ්ම වලින් 4.6% ක් පමණ) උල්කාෂ්ම ද මෙවැනි ස්වභාවයක් ගන්නවා.. සමහර ඒවා තරමක් රළු වනවා. ලංකාවට මෑතදී පතනය වූ උල්කාෂ්ම කාබනික උල්කාෂ්ම බවට මහාචාර්ය චන්‍ද්‍රා ජයරත්න මහතා පවසා තිබුණා. මේ උල්කාෂ්ම වල ජලය 3% – 22% අතර ප්‍රමාණයක් තිබෙනවා, අනෙක්වා කාබනික සංයෝග, සිලිකේට, ලෝහ ඔක්සයිඩ, සල්ෆයිඩ වැනි විවිධ සංයෝග අඩංගු වෙනවා. මෙම උල්කාෂ්මවල කාබනික සංයෝග අඩංගුවීමෙන් පැවසෙන්නේ ඒවා දැඩි උෂ්ණත්‍වයකට හසු වී නොමැති බවයි. මේවා සූර්ය නෙබියුලාවේ සංයුතියට සමාන බව පැවසෙනවා. මේවා වැඩිපුර රත්වීමකට ලක් නොවීම නිසා ජීවය පැවතිය හැකි බවට කෙනෙකුට තර්ක කළ හැකි වුවත්, මෙයට පෙර පතනය වූ කිසිම උල්කාෂ්මයක ජීවය ඇති බවට හඳුනා නොගැනීම නිසා මේ මතය බැහැර කිරීමට තවත් කෙනෙකුට හැකියි. මේ නිසා කාබනික උල්කාෂ්ම රාශියක් ජීවය ඇති-නැති බවට පරීක්‍ෂා කර හඳුනාගත යුතුයි.

forestburg2-point-6-closeup-2

කාබනික උල්කාෂ්ම

කාබනික උල්කාශ්ම

මේ තිබෙන්නේ එවැනි කාබනික උල්කාෂ්මයක් සහ එහි හරස්කඩක්.

 භෞතික ගුණ (Physical Properties)

උල්කාෂ්මවල සුවිශේෂ භෞතික ගුණ කිහිපයක් තිබෙනවා. පළමුවැන්න තමයි එහි ඇති අධික යකඩ ප්‍රතිශතය නිසා ප්‍රබල චුම්භක වලට ඇති ආකර්ෂණය. සාමාන්‍යයෙන් කුඩා චුම්භකයකට ද ප්‍රතිචාර දක්වන මේවා හරියටම හඳුනා ගැනීමට තරමක් ප්‍රබල චුම්භකයක් භාවිතා කළ හැකියි. ශීතකරණයක සවි කරන කුඩා සිහිවටනවල ඇති (Refrigerator Magnets) චුම්භක සමහර අවස්ථාවලදී භාවිතයට ගැනුනත්, මීට වඩා ප්‍රබල චුම්භක අප සතුව තිබෙන බව සමහරවිට ඔබ නොදන්නවා ඇති. ඔබ සතුව අකර්මන්‍ය වූ පරිඝණක දෘඪාංග තැටියක් (hard disk) ඇතිනම් එය තුළ ඇති ඉතා ප්‍රබල චුම්භක සොයාගත හැකියි. මෙවැනි චුම්භකයක් ඉතා පහසුවෙන් උල්කාෂ්මයකට ඇලී පවතිනු ඇති. එය පළමු සාක්‍ෂියයි.

උල්කාෂ්මවලට චුම්භක ඇදී යයි.

උල්කාෂ්මවලට චුම්භක ඇදී යයි.

නමුත් යකඩ අඩංගු පාෂාණ වන හීමටයිට් සහ මැග්නටයිට් ද මෙසේ චුම්භක වලට ආකර්ෂණය වන නිසා ඒවා උල්කාෂ්ම ලෙස වරදවා වටහා ගත හැකියි. මේ නිසා ඒවා හීමටයිට් සහ මැග්නටයිට් බවට සහතික කර ගත හැකි පරීක්‍ෂණයක් ද ඔබටම කළ හැකියි.

hematitestreak_lg

හීමටයිට් රතු පැහැයෙන් සෙරමික් ටයිල් එක වර්ණ ගන්වයි

magnetitestreak_lg

මැග්නටයිට් කළු පැහැයෙන් සෙරමික් ටයිල් එක වර්ණ ගන්වයි

මේ පරීක්‍ෂණය සිදු කිරීමට ඔබට සෙරමික් ටයිල් එකක් හෝ බිඳුනු සෙරමික් පිඟානක් අවශ්‍ය වෙනවා. ඔබ උල්කාෂ්මයක් යැයි සැක කරන චුම්භක ගුණ ඇති පාෂාණය සෙරමික් ටයිල් එකේ ඇතිල්ලූ පසු රතු හෝ කළු පැහැයක් ඇඳෙනවා නම් එය උල්කාෂ්මයක් නොවේ.

එසේම මේ උල්කාෂ්ම පිටතින් බලා කළ හැකි පරීක්‍ෂණ අවසානයේ ඔබට මෙහි ඇතුලත පරීක්‍ෂා කිරීම ඇරඹිය හැකියි. ඒ සඳහා ඔබට අවශ්‍ය වන්නේ පීරක් පමණයි. මේ උල්කාෂ්ම සමහරවිට වටිනා උල්කාෂ්ම විය හැකි නිසා ඒවා පළුදු කිරීමෙන් වටිනාකම අඩු වන නිසාත්, අවශ්‍ය පරීක්‍ෂණ වලට බාධා පැමිණෙන නිසාත්, හානිය අවම කරගැනීමට සුදුසුයි. මේ නිසා උල්කාෂ්මයේ එක් පසෙකින් කොටසක් තෝරාගෙන පීරෙන් හෙමින් එහි ඇතුළත නිරාවරණය වන සේ පීරිගාන්න.. ඉන්පසු ඔබට එහි ඇතුලත හරස්කඩක් ලැබෙනු ඇති.

Esquel

පාෂාණමය – යකඩ උල්කාෂ්මවල හරස්කඩක්

සාමාන්‍ය කාබනික උල්කාෂ්මයක ලෝහමය සංයෝග ඒකාකාරව පැතිර පවතී

MontDieu

යකඩමය උල්කාෂ්මයක් දැඩි ඝණත්‍වයක් සහිතව ඇසිරී පවතී

ඒ හරස්කඩ මගින් උල්කාෂ්මයක් පැහැදිලිව හඳුනා ගත හැකියි. 

සාමාන්‍ය පෘථිවි පාෂාණ වලට වඩා උල්කාෂ්ම වෙනස් වන තවත් ප්‍රධාන භෞතික ලක්‍ෂණයක් වන්නේ ඒවායේ ඝණත්‍වයයි. සාමාන්‍ය පාෂාණයකට වඩා උල්කාෂ්ම ඝණත්‍වයෙන් වැඩියි. පහත දැක්වෙන්නේ සාමාන්‍ය පෘථිවි පාෂාණ සහ උල්කාෂ්ම අතර වූ ඝණත්‍ව සංසන්දනයයි.

Rock Type Density in grams / milliliter (mL) Density in ounces / cup
Granite 2.8 23
Sandstone 2.6 21
Basalt or lava rock 3.1 26
Hematite 5.1 42
Stony meteorite 3.5 29
Iron meteorite 8.0 66

මේ භෞතිකව උල්කාෂ්මයක් හඳුනා ගන්නා ක්‍රම කිහිපයක්. රසායනිකව සහ උසස් භෞත රසායනික උපකරණ භාවිතයෙන් උල්කාෂ්මයක් හරියටම හඳුනාගැනීම පහසුවෙන් කළ හැකියි.

උල්කාෂ්ම හඳුනා ගැනීම රසායනිකව කිරීම සාමාන්‍ය පුද්ගලයින්ට විද්‍යාගාර පහසුකම් නොමැතිව නොහැකියි. මේ උල්කාෂ්ම බොහොමයක නිකල් අඩංගුයි ඒ වගේම සාමාන්‍ය පෘථිවි පාෂාණවල නිකල් ලෝහය අඩංගු නැහැ. මේ නිකල් ලෝහය සඳහා සුවිශේෂී පරීක්‍ෂණයක් කිරීම මගින් කිසියම් පාෂාණයක් හරියටම උල්කාෂ්මයක් ද නැද්ද යන්න සොයාගත හැකියි. නිකල් ආම්ලික මාධ්‍යයකදී  ඩයිමෙතිල් ග්ලයොක්සීම් (DMG) සමඟ සංකීර්ණ අණුවක් තනනවා. මෙය රෝස පැහැතියි. 

මේ සඳහා උල්කාෂ්මයෙන් ලබාගත් කුඩු ස්වල්පයක් ගෙන තනුක හයිඩ්‍රොක්ලෝරික් අම්ලයේ එම කුඩු කිසියම් ප්‍රමාණයකට දිය කර එම ද්‍රාවණය ඩයිමෙතිල් ග්ලයොක්සීම් (DMG) මගින් පරීක්‍ෂා කළ විට රෝස පැහැයක් ලබා දේ නම් එම පාෂාණය 99% ක්ම උල්කාෂ්මයක් බවට සහතික කරගත හැකිය. 

මෙයට අමතරව Scanning Electron Microscope යන උපකරණයේ ලෝහමය සමස්ථානික රටාව ආශ්‍රයෙන් කිසියම් පාෂාණයක උප්පත්තිය නිසැකවම හඳුනාගත හැකියි. නමුත් මේ ක්‍රමය ලංකාවේ ඇතිනම් එය ඇති එකම ස්ථානය ශ්‍රී ලංකා නැනෝ තාක්‍ෂණික ආයතනය විය හැකියි. (SLINTEC).

ඉතින් ඉහත දක්වා ඇත්තේ ලංකාව තුළදී කිසියම් පාෂාණයක් උල්කාෂ්මයක්ද නැද්ද හඳුනාගැනීමට යොදා ගත හැකි සරළ පරීක්‍ෂණ කිහිපයක්. මේ සරළ පරීක්‍ෂණ කිහිපය භාවිතයෙන් ඔබ උල්කාෂ්මයක් යැයි සැක කරන ඕනෑම පාෂාණයක් හඳුනා ගැනීමට හැකියි. මේ උල්කාෂ්ම සමහරවිට අධික වටිනාකමින් යුත් දේ විය හැකියි. ඒ නිසා ඔබ උල්කාෂ්මයක් සතු කරගත් පසු එය කුණු කූඩයකට නොදමා පරිස්සමෙන් තබා ගතහොත් අනාගතයේදී ඔබේ නමත් සමහරවිට විද්‍යාත්මක සොයා ගැනීමකට සම්බන්ධ විය හැකියි.

ඉතින්, ඔබ මිදුලට වැටෙන උල්කාෂ්මයක් හෝ පාරේ ඇවිදිනවිට පයේ හැපෙන ගල් කැබැල්ලක් උල්කාෂ්මයක්දැයි පරීක්‍ෂා කිරීමට ඔබටත් හැකියාවක් මේ මගින් ලැබේ යැයි මා සිතනවා.

ලිපිය දිගු වැඩි වන නිසා මෙයට වඩා විස්තර එකතු කරන්නෙ නැහැ..

මෙන්න මේ වෙබ් අඩවියේ ඇති ක්‍රම වලින් උල්කාෂ්මයක් හඳුනාගත හැකියි. එතැනට මෙතැනින් යන්න. තවත් එකක් මෙතැන

How to identify a meteorite යනුවෙන් Google (හෝ Weemal) කළ විට ඔබට මේ ගැන වැඩිදුර විස්තර දැනගත හැකියි…

මෙය ඔබ බෙදාහදා ගන්නේ නම් ඇල්කෙමියාගේ දිනපොතින් උපුටා ගත් බවට නොකියන්න අකාරුණික වන්න එපා… මෙය වෙබ් අඩවි විස්සක් පමණ කියවා නිදිවරා ලියූ ලිපියක් නිසා එහි අගය මට හොඳටම දැනෙනවා.

2013 ජනවාරි 08 : දේදුනුපාට වැස්ස සහ පිටසක්වල ජීවය….. කෙටි සටහනක්….


පසුගිය මාසයේම බොහෝ දෙනෙකුට විස්තර කළ නොහැකි අන්දමේ විවිධාකාර අභව්‍ය සිදුවීම් රැසක් ලංකාවේ සිදුවිය. විවිධාකාර එළි දිස්වීම, උල්කාපාත වර්ෂාව, ඉන්පසු සිදු වූ සුනඛ මරණ, සහ විවිධ වර්ණයන්ගෙන් යුත් වැසි වැටීම් රාශියක් පසුගිය මාසය පුරාමත්, වර්තමානයේත් වාර්තා විය. මහාචාර්ය චන්‍ද්‍රා වික්‍රමසිංහ විසින් කළ විස්තරය හැරෙන්නට කිසිදු විවරණශීලී විද්‍යාත්මක විවරණයක් මේ තාක් දක්නට නොලැබුණි… විදුසර පත්‍රයේ පළවී තිබූ මේ සාකච්ඡාවත් නොවැම්බර් 28 වන දින පළකළ තිබූ ඒ මහතාගේම ලිපියකුත් හැරෙන්නට මීට වඩා පුළුල් විද්‍යාත්මක විවිරණයක් තිබිය යුතු බව මගේ හැඟීමයි.

රතු වැස්සේ ඉතිහාසය වසර 2001 ජුලි 25 දී වන දින සිට සැප්තැම්බර් 23 දින දක්වා කාළය තුළ කේරලයට තැනින් තැන ඇද හැළුන රතු පැහැති වර්ෂාවේ  සමහර අවස්ථාවලදී රෝස, කහ, කොළ සහ කළු පැහැයන් පවා තිබුණා. මේ වර්ණ ගැන්වුන වර්ෂාවන් පිළිබඳ අතීතය වසර 1896 දක්වා විහිදුනා.. මෑතකදී කේරලයෙන් වාර්තා වූ ආසන්නතම සිදුවීම වූයේ 2012 ජුනි මාසයේදීයි. මේ සංසිද්ධීන් සියල්ල දැන් ලංකාවේත් වාර්තා වෙනවා. මෙහිදී දැකිය හැකි සුවිශේෂීම ලක්‍ෂණය වන්නේ මේ වර්ණ ගැන්වුන වර්ෂාව සිදුවන්නේ බොහෝවිට උල්කාපාත වැටීමක් හා සම්බන්ධවයි.

එනම් අපට උපකල්පනය කළ හැක්කේ මේ වර්ෂාවද උල්කාපාත වැටීමට සම්බන්ධතාවයක් ඇතිවිය හැකි බවයි. මෙය මහාචාර්ය චන්‍ද්‍රා වික්‍රමසිංහයන් පවා තහවුරු කර තිබෙනවා. ඒ මහතාට අනුව එම වර්ණ වැසි ජලය සාම්පල කොළඹ වෛද්‍ය පර්යේෂණායතනයට සහ කර්මාන්ත තාක්‍ෂණ ආයතනය යන ලංකාවේ ඇති ප්‍රධානතම පර්යේෂණ ආයතන දෙක වෙත භාර දී තිබෙනවා. කොළඹ වෛද්‍ය පර්යේෂණ ආයතනයෙන් සිදු වන්නේ මූලිකවම මේ වැස්සේ කිසියම් ක්‍ෂුද්‍ර ජීවී විශේෂයක් අඩංගු දැයි පරීක්‍ෂා කර බැලීම. කර්මාන්ත තාක්‍ෂණ ආයතනයෙන් සිදු වන්නේ මේ වැස්සේ අඩංගු රසායනික සංඝඨක පරීක්‍ෂා කර බැලීම.. මේ වාර්තා සියල්ල එක් කිරීමෙන් පැහැදිලිව නිගමනයකට පැමිණීමට හැකි වේ යැයි අපේක්‍ෂා කරනවා. මේ අතරම ඒ මහතා ද මේ සාම්පල එක්සත් රාජධානියට රැගෙන ගොස් ඇති නිසා වඩාත් විශ්ලේෂණාත්මක ප්‍රතිඵලයක් බලාපොරොත්තු විය හැකියි.

නමුත්, මේ රතු වැස්ස කේරලයෙන් වාර්තා වූ රතු වැස්සට වඩා වෙනස් එකක් යැයි කියැවෙනවා. එනම් මේ වැස්සේ සංඝඨක වල ආසනික් සහ සිල්වර් යන ලෝහ වර්ග දෙක වැඩිපුර ඇති බව පැවසෙනවා. වැස්සට එසේ ලෝහමය සංඝඨක ඇතුලත් වන්නේ ඒ වැස්සේ අඩංගු ක්‍ෂුද්‍ර ජීවී විශේෂයක් නිසා යැයි මහාචාර්ය චන්‍ද්‍රා වික්‍රමසිංහ පවසනවා. 2010 වසරේදී ඇමරිකාවේ විද්‍යාඥයින් පිරිසක් අපූරු සොයාගැනීමක් සිදු කළා.. එනම් ඩී එන් ඒ අණුවල අඩංගු පොස්ෆේට් ඛණ්ඩය වෙනුවට ආසනේට් ඛණ්ඩයක් අඩංගු ක්‍ෂුද්‍ර ජීවීන් විශේෂයක් සොයා ගැනීම මගින්. නමුත් එය සිදුවිය හැක්කක් නොවන බව පසුව කළ සොයාගැනීම් වලින් තහවුරු වූවා..

මේ අනුව මේ වැසි ජලයේ ආසනික් සහ සිල්වර් අඩංගුම ද යන්න තහවුරු කර ගැනීමේ පර්යේෂණ අත්‍යවශ්‍ය බව මගේ හැඟීමයි. එයට හේතු කාරණා බොහොමයි. පළමුවැන්න නම් කේරලයෙන් වාර්තා වූ මෙවැනිම වැසිවල ආසනික් අඩංගු නොවීමයි. එසේ නොවීමට හේතුව කේරලයෙන් වාර්තා වූ රතු වැස්ස අඩංගු උල්කාශ්ම වල ඒ බැක්ටීරියාව අඩංගු නොවන නිසා බව කෙනෙකුට තර්ක කිරීමට හැකිය. එය එසේ යැයි සිතා සැකයේ වාසියට තීන්දුව දුන්නත්, දැන් පතනය වන රතු වැස්ස හා සමගාමීව පොළවට වැටෙන උල්කාශ්මවල ද මේ බැක්ටීරියාවන් හෝ මූලද්‍රව්‍ය අඩංගු විය යුතුය. එසේ නම් ඒ උල්කාශ්ම අදාල ලෝහ වලට පරීක්‍ෂා කිරීම මඟින් අදාල සැකය තහවුරු කර ගත හැකිය.  නමුත් මේ සඳහා කිසිම අධිකාරියක් ක්‍රියා කරන බවක් නොපෙනේ. උල්කාශ්ම අතින් අල්ලන්නට එපා යැයි ජනතාවට  උපදෙස් දුන්නද, මේ උල්කාශ්ම එකතු කර උල්කාෂ්ම සංචිතයක් තනා වර්තමානයට හෝ අනාගතයට ප්‍රයෝජනවත් ආකාරයේ ව්‍යාපෘතියක් කිසිවෙකු හෝ ආරම්භ කර ඇතැයි මේ දක්වා දැනගන්නට  ලැබී නොමැත. අභ්‍යවකාශයට යන්නට පෙර කළ හැකි එක් දෙයක් වන්නේ අභ්‍යවකාශයෙන් නොමිලේම පැමිණෙන දේ විශ්ලේෂණය කිරීමයි. එසේම මේ උල්කාශ්ම බොහොමයක් අභ්‍යවකාශයේ සිටම පැමිණෙන බැවින් විවිධාකාර විකිරණශීලී  මූලද්‍රව්‍ය පවා අඩංගු විය හැකිය. මේවා අතින් ඇල්ලීම මෙන්ම ලඟ තබා ගැනීම ද අනතුරුදායක විය හැකිය. මේ නිසා එම උල්කාශ්ම කැබලි එකතු කිරීමට හෝ පර්යේෂණය කිරීමට භූ රසායන විද්‍යාව පිළිබඳ දැනුමක් ඇති කණ්ඩායමක් පත් කල හැකි බවත් මෙය ලංකාවට අළුත්ම අත්දැකීමක් වන නිසා මේ පිළිබඳ හැදෑරීමට උනන්දුවක් ඇති උගත් තරුණ කොටස් සොයා ගැනීම අපහසුවක් නොවන බව මගේ  හැඟීමයි. මේ සම්බන්ධව කටයුතු කරන්නේ පේරාදෙණිය විශ්ව විද්‍යාලයේ පමණි. ඔවුනට මේ සියළු උල්කාශ්ම කැබලි එකතු කර පර්යේෂණ කළ හැකි නම්.. එයින් මනා අවබෝධයක් ලබාගනු හැකිවනු නියතයි. මක් නිසාද යත්, ඒ ඒ උල්කාෂ්මවල අඩංගු ලෝහ වල සංයුතිය සහ ප්‍රතිශතය මගින් ඒවායේ සබඳතාවය අවබෝධකරගනු හැක.

මුලින්ම තහවුරු කළ යුත්තේ මේ වැස්සෙහි අඩංගු වර්ණ අඩංගු ද්‍රව්‍යය පෘථිවියේ ජනනය වූවක්ද, එසේත් නැතිනම් පිටසක්වලින් ජනනය වූවක්ද යන්නයි. පිටසක්වල ජනනය වූවක් නම්, බොහෝ දුරට පෘථිවි වායු ගෝලයට පැමිණෙන විටම ඒවා විනාශ වී යා හැකිය. මක් නිසාද යත් ඒ බොහෝ ජීවයන් ඔක්සිජන් රහිත පරිසරයක වැඩී ඇති බැවිනි. ඒවා ඔක්සිජන් සහිත පරිසරකයට නිරාවරණය වූ වහාම විනාශ වී යයි. මේ නිසා ඒ වැස්සේ ජීවයක පැවැත්මක් ඇත්ද යන්න සැක සහිතය.

වෙනත් රටවල උල්කාශ්ම එකතු කර ඒ පිළිබඳ පර්යේෂණ පවත්වන විද්‍යාගාර වලට විකිණීමෙන් මිනිසුන් බොහෝ මුදල් උපයා ගනිති. මේ උල්කාශ්මවල දුර්ලභ ලෝහ වර්ග අන්තර්ගත වන නිසා ඒවායේ වටිනාකම වැඩිය. විශේෂයෙන් නිකල්, ක්‍රෝමියම් මෙන්ම රන් රිදී වැනි වටිනා ලෝහ ද මේ උල්කාශ්මවල අඩංගු වේ…  මේ නිසා මේ උල්කාශ්ම ලඟදීම රජය සතු වස්තූන් වන්නට ද හැකියාවක් ඇත.

දැන්ම එකතු කර ලඟ තබා ගතහොත් අනාගතයේ මේවා ප්‍රයෝජනවත් වන්නට ද පුළුවන….

%d bloggers like this: